Dendrolojiye Giriş (Sami EVLİ)

Picea pungens L., nam-ı diğer mavi ladin.

Radikal 26.06.2005,

Pazar pazar "Dendroloji de neyin nesi, nereden çıktı?" diyebilirsiniz. Haklı da olabilirsiniz. Latince’den gelen kelime anlamıyla dendroloji "ağaçbilim" demek. Ağaç, ağaççık ve çalı gibi bitkiler ile sarmaşık, üzüm asması gibi sarılıcı bitkileri, yani genel anlamda çok yıllık odunsu bitkileri inceliyor. Orman mühendisliği, peyzaj mimarlığı gibi bölümlerde de ders olarak okutuluyor.
Ağaçları birbirinden ayırt etmenin bilimsel yolu diğer bütün canlılarda olduğu gibi sınıflandırma nasıl yapıldıysa öyledir. Bu da ağaçlar için genellikle çiçekler, çiçeklerin özellikleri ve buna bağlı meyve, kozalak, palamut gibi unsurlardır. Bunun yanında yaprakların şekli, rengi, büyüklüğü, uzunluğu, genişliği, tek parçalı mı çok parçalı mı olduğu, sürgünler üzerinde sıralanışı, dokusu bile ağaçları birbirinden ayırt etmemize yardımcı olur. Aslında istedikten sonra ağaçları daha yakından tanımak için onlarca ayırt edici özellik bulunabilir. Yeter ki isteyelim.
Alanım olmayan bütün bu bilgileri ve daha fazlasını Ankara’daki Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği’nin her yıl 28 Mayıs-18 Haziran tarihleri arasında her cumartesi düzenlediği dendroloji (ağaçbilim) okulu sayesinde öğrendim. En azından artık medyadan edindiğim yılbaşından mülhem izlenimle her gördüğüm iğne/ibre yapraklı, piramidal yapıdaki ağaca çam demiyorum. Okul kapsamında teorik bilgilerin yanında MTA Genel Müdürlüğü ve Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi bahçelerini gezip oradaki ağaçları inceleyerek pratik bilgilerimizi de geliştirdik. Her yıl düzenlediği "dendroloji ve orman ekolojisi" okulunu bu yıl ayrı ayrı yapmaya karar veren dernek, sonbaharda da "orman ekolojisi" okulu düzenlemeyi planlıyor. Şimdiden duyurulur!
Ağaçları daha yakından tanımaya başlamak istiyorsanız kafanızı kaldırıp etrafınıza bakmanız ve görmeye başlamanız yeterli. Aman dikkat; ormanda değilseniz ağaçlara bakarken bir yandan da yoldan geçen otomobilleri kollamayı unutmayın!

SAMİ EVLİ: Kırsal Çevre Üyesi 

Son Güncelleme: 26 Kasım 2010